JUST DO IT!

Vanuit het hele land waaien verhalen binnen op onze redactie over "e-leren". Daarom trok onze man de straat op en sprak over dit fenomeen met 3 willekeurige voorbijgangers. We stelden enkele vragen aan Jos, Fanny en Rachid...

Waarom kies je voor e-leren?

Jos: Ik kies voor e-leren omdat het aanbod niet plaats of tijd-gebonden is.

Fanny: in deze tijden van pc, internet, gsm én van een veeleisende maatschappij die vraagt om voortdurend bijscholen in combinatie met werk en een gezin, denk ik dat e-leren de flexibiliteit van een cursus ten goede kan komen.
Persoonlijk ben ik geen voorstander van een volledige afstandscursus. Een "live" lesgever heeft teveel troeven om deze zomaar aan de kant te laten staan. De e-component omvat volgens mij wel een meerwaarde in extra oefeningen, theoretische inleidingen voor een les, herhalende en remediërende leeractiviteiten, ...
Ik kies dus voor e-leren omdat het heel wat kansen biedt.

Rachid: Ik kies voor e-leren om cursisten extra mogelijkheden te bieden. Jaarplannen in het talenonderwijs zijn veeleisend, cursisten met een achterstand hebben bijna geen kans hun achterstand op te halen. Leerkrachten hebben bijna geen mogelijkheid hen die kans te bieden. Misschien met een extra leerpad(je) hier en daar? Voor Nederlands is er in ons cvo een olc (open leercentrum) met beschikbare leerkrachten. Voor andere talen is die ondersteuning er niet. Daarom deze oplossing. Ze kost niks behalve moeite.
Ik kies ook voor e-leren onder druk van dalende cursistenaantallen in ons cvo. De directie is van mening dat de voordelen van halve-afstandsonderwijs de inschrijvingen een extra impuls kunnen geven.
Ik kies voor e-leren om de weg te effenen voor collega's met minder zelfvertrouwen op ict-gebied.


Wanneer kies je voor e-leren?

Jos: Mijn keuze valt op e-leren wanneer ik in mijn buurt geen aanbod vind dat aan mijn vraag beantwoordt. Vooral het gegeven dat je om het even wanneer of om het even waar aan je cursus kan werken vind ik een voordeel. Ik niet graag tijd en energie aan verplaatsingen.

Fanny: Wanneer de opleiding weinig of geen contactmomenten vereist. Wanneer ik in wisselende ploegen werk waardoor ik niet elke week in de les aanwezig kan zijn. Wanneer ik extra wil oefenen op wat aangebracht werd tijdens de contactmomenten van een cursus. Wanneer ik me wil voorbereiden op een les. Wanneer de cursus online gebruiksvriendelijk genoeg is.

Rachid: Als leerkracht kies je voor e-leren als je er uren voor krijgt. Als er al materiaal bestaat waarop je kan terugvallen. Als er voldoende technische ondersteuning is. Als de directie een visie heeft. Als je op lange termijn kan werken. Samengevat: als je beter werk kan leveren, meer cursisten kan helpen, als je cursisten meer comfort kan bieden, zonder bedolven te worden onder bergen meerwerk.


Welke stappen dien je te zetten vooraleer je kan beginnen?

Fanny:
In de Tollnet-cursus gingen we uit van het ADDIE-model.
De eerste en misschien wel belangrijkste fase uit het ADDIE-model is de analyse. Dit houdt de analyse in van volgende elementen:

Doel

Doelgroep

Inhoud

Omgeving

Middelen

Welk doel wil je bereiken met je cursus? Hoe ziet de doelgroep eruit? Hebben ze veel of weinig tijd, beschikken ze over heel wat ICT-vaardigheden of niet?... Heb je het nodige inhoudelijke materiaal ter beschikking of ga je dit zelf maken? Kan je dit zelf aanmaken? Welke ondersteuning kan je genieten in je eigen omgeving (school, centrum)? Ook over de beschikbare software en tools denk je best op voorhand na. Het gaat hier dan om de vraag of alle software beschikbaar is, maar ook over de kwestie hoe deze geïntergreerd kunnen worden in de elo van je school/centrum.

Rachid: En niet te vergeten: wie ben ik, wie zijn wij, de leerkrachten? Heb ik de juiste competenties, de juiste can-do mentaliteit. Staat mijn leven dit op dit moment toe? Heb ik er de energie voor een extra inspanning te leveren.
Kan ik nog terug indien de doelgroep niet mee kan of wil? Indien de inhoud moeilijk over te zetten is, of wanneer onvoldoende copyright-vrij materiaal gevonden wordt, of te veel tijd vraagt om het te vinden of aan te maken? Indien de middelen er niet zijn of in mindere mate dan gedacht? Wanneer de resultaten tegenvallen?


Welke overwegingen moet je maken vooraleer je kan beginnen?

Jos: Je dient vooraf wel voor jezelf te bepalen hoeveel tijd je wil en kan investeren in e-leren.

Fanny:

• Is de inhoud van je cursus wel geschikt om in deze vorm aan te bieden?
• Zijn je cursisten genoeg ICT-minded en -vaardig?
• Hoeveel tijd en middelen heb je ter beschikking voor het uitwerken van oefeningen en verbeterwerk?
• Ben je zelf genoeg technisch onderlegd of zal je beroep moeten doen op anderen voor het uitwerken van een e-cursus?

Schep een realistisch beeld van e-leren: voor- en nadelen tgo elkaar?


Jos: Een deel van de voordelen kunnen meteen ook een nadeel zijn. Zo kan vrijheid in tijd en ruimte voor mij ook al eens tot gevolg hebben dat ik onnodig dingen uitstel. Het vooropstellen van einddoelen, gekoppeld aan einddata kunnen daarbij helpen.

Fanny: Het starten met e-leren vraagt heel wat inzet, tijd en een serieus enthousiast lesgever. Dit kan als een nadeel beschouwd worden. Anderzijds kunnen deze aspecten in e-leren stimulerend werken. Het is leuk aan iets nieuws te werken en dingen uit te proberen. De lesgever wordt uitgedaagd om andere vlakken van onderwijs te verkennen.
Diezelfde lesgever beschikt best ook over voeling met ICT.
Een van de voordelen voor de lesgever kan zijn dat hij/zij kan remediëren en zo aandacht heeft voor de diversiteit in zijn groep. Ook huistaken worden prettiger.
Voordelen voor de cursisten zijn o.a. dat men kan oefenen of studeren wanneer het best past en hij/zij neemt meer verantwoordelijkheid voor zijn leerproces.
Nadelen voor de cursisten: contact met medecursisten en lesgever kunnen niet alleen virtueel gehouden worden. Het sociale aspect van opleiding volgen, kan verloren gaan bij e-leren, tenzij men hieraan uitzonderlijk aandacht schenkt.

Rachid: Ik las hier en daar op de forums (soms tussen de regels) dat afstandsonderwijs eigenlijk een besparingsmaatregel is. Meer cursisten in minder klaslokalen. Is dit de juiste motivering?


Tot slot, noot van de redactie: Voorbeelden van e-leren, e-cursussen, oefeningen, ...



VDAB: zowel afstands- als webleren. Over het onderscheid lees je meer hier.



Klascement: portaalsite met lesmateriaal, gekend in het onderwijsveld. Ook een HotPotatoespagina met tal van oefeningen.



CBE Gent: oefeningen voor cursisten uit verschillende leergebieden.



Toll-net: alle info omtrent e-leren: achtergrond, stappenplannen, tools, forum, aankondigingen en ander nieuws, ...